Citrus in de tuin ????
Velen zullen nu de wenkbrouwen wel fronsen, maar er is een absoluut winterharde citrus-soort:
Poncirus trifoliata Poncirus trifoliata

Winterharde citroen. Wordt als onderstam voor mandarijnen, sinaasappels etc. gebruikt. Bloeit prachtig met geurende, witte bloemen en krijgt gele citroenen met de vorm van een mandarijn. Door de enorme stekels kan er een absoluut ondoordringbare haag mee worden gekweekt. De citroentjes zijn helaas bitter en zitten vol pitten maar er zijn enkele fanaten die er toch nog iets culinairs mee weten te doen ...
Poncirus trifoliata Flying Dragon

Winterharde citroen met golvende takken. Wordt als onderstam voor mandarijnen, sinaasappels etc. gebruikt om zeer compacte groei te krijgen. Bloeit prachtig met geurende, witte bloemen en krijgt gele citroenen met de vorm van een mandarijn. Door de enorme stekels kan er een lage, absoluut ondoordringbare haag mee worden gekweekt. De citroentjes zijn helaas bitter en zitten vol pitten maar er zijn enkele fanaten die er toch nog iets culinairs mee weten te doen ...
Zie Assortiment op onze Homepagina voor meer info ..
. Hiervan bestaan enkele cultivars, een aparte vorm heet 'Flying Dragon' met kronkelende takken en kromme doornen. Poncirus is bladverliezend en de vruchten zijn helaas oneetbaar wegens de harsachtige, bittere smaak. Deze soort is voor ons erg belangrijk als onderstam voor sinaasappel, citroen etc. Poncirus groeit heel goed in ons klimaat en verdraagt allerlei minder goede grondsoorten. Door veel deskundigen wordt deze dan ook als beste onderstam aangeraden voor Noord West Europa.
Nagenoeg alle citrussoorten die in de Nederlandse plantencentra worden aangeboden zijn echter geënt op "verkeerde" onderstammen, die juist heel geschikt zijn voor het Middellandse Zee gebied! De meeste vorstbestendige citrussoorten zijn zowel in de plantenhandel als in de tuinboeken (nog) onvindbaar. Om hardere citrus te kweken voor de consumptie zijn sinaasappels, mandarijnen, citroenen, grapefruits, kumquats enz. gekruist met deze poncirus. De winterhardheid is inderdaad stukken beter geworden, maar de consumptie-kwaliteit is er iets op achteruit gegaan. De sierwaarde is echter geweldig!
Standplaats, grondsoort, voeding
100 % zonnig en uit de wind! Bij voorkeur planten tegen een zuidmuur.
De beste grond is voedzaam, humusrijk en goed afwaterend. Plakkerige grond mengen met wat scherp zand en turf.
Vanaf maart tot september elke maand wat koemestkorrels of andere organische mest geven (geen vogelmest, die bevat te veel kalk!). Tijdens heet zomerweer zonodig extra regenwater geven.
Winterbescherming
Bij matige vorst: zorg voor een 40 cm dikke mulch laag rondom de voet, bescherm de kroon met vliesdoek en de stam met jute. Als er een schrale oostenwind staat beschermen als hieronder aangegeven.
Bij strenge vorst: breng extra bescherming rond de stam aan met een rietmat en rond de kroon nog een stuk vliesdoek.Als er een schrale oostenwind staat beschermen als hieronder aangegeven.
Bij zeer strenge vorst: verwarm de ruimte onder het vliesdoek met lichtslang, die tevens losjes om de stam heen wordt aangebracht. Zakt de temperatuur nog verder (meer dan 20 graden onder nul) of staat er stevige wind, bedek de boom dan geheel met een oude slaapzak; dit komt gelukkig zeer zelden voor.

Citrus ichangensis ("Ichang Papeda"), de allerhardste onder de altijd groene Citrusssoorten wordt in Zuidwest China gekweekt om de citroenachtige aromatische vruchten. Nieuwe kruisingen met deze soort schijnen beter te smaken dan kruisingen met Poncirus.
waarschuwing
Ik ken slechts 2 personen in Nederland en omstreken die met succes buiten citrussoorten hebben gekweekt namelijk: Dennis van kwekerij Cemunnos, die mij het volgende liet weten:
"Overigens, ik heb al verschillende citrussen uitgeprobeerd, een aantal met succes tot nu toe.zoals de C.Satsuma (wel ingepakt), ponc.trif.x reticulata "Changsha", Citrumelo, citroncirus x paradisi (vorstbestendige zoete sinaasappel, zuid muur en ingepakt), c.ichangensis x maxima (Ichang lemon)"
En Balt Wetzels die een leuke website met veel informatie over zijn citrus-ervaringen heeft gemaakt:
Of er al eetbaar fruit is geoogst weet ik nog niet, maar zodra daarover meer bekend is, zal het hier worden vermeld. Ik heb zelf een vrucht van de Ichang Papeda geprobeerd bij een vismaaltijd maar de ietwat harsachtige bijsmaak kon mij niet bekoren. De kwaliteit van de Yuzu is daarentegen uitmuntend! Het lijkt er op dat met het afnemen van de winterhardheid tegelijkertijd de eetbaarheid toeneemt. De Yuzu heeft de stevige winter van 2008/2009 goed doorstaan hier in de tuin, evenals de Troyer (een citrange d.w.z. een kruising met een sinaasappel) en de Swingle (een citrummelo d.w.z. een kruising met een grapefruit). Ook een Citrandarine (d.w.z. een kruising met een mandarijn) had geen schade, net zoals Citrus ichangensis, een hele interessante tuinplant die mooi bloeit en mooie vruchten krijgt!
Hoe dan ook, iedereen die dit ook wil gaan proberen is dus nog een pionier. De enige garantie die u krijgt is mijn enthousiasme ...